سرطان سینه یکی از شایعترین سرطانها در زنان است و گرید بندی سلولهای سرطانی یکی از مهمترین عوامل پیشبینی رفتار تومور و تعیین برنامه درمانی به شمار میآید. گرید ۳، بالاترین سطح از نظر شدت و تهاجمی بودن سلولهای سرطانی است و نیاز به توجه ویژه دارد. در این مقاله به بررسی مفهوم گرید ۳، عوامل خطر، روشهای تشخیص و درمان آن میپردازیم.
گرید بندی سرطان سینه
گرید سرطان سینه بر اساس ظاهر سلولها و سرعت تقسیم آنها تعیین میشود. سیستم معمول برای این گرید بندی سیستم نوتن (Nottingham grading system) است که سلولها را از ۱ تا ۳ دستهبندی میکند:
- گرید ۱: سلولها شبیه سلولهای طبیعی هستند و رشد کندی دارند.
- گرید ۲: سلولها نسبتاً غیرطبیعی هستند و سرعت رشد متوسط دارند.
- گرید ۳: سلولها کاملاً غیرطبیعی هستند، رشد سریع دارند و احتمال گسترش آنها به بافتهای اطراف یا دیگر اعضای بدن بیشتر است.
سرطان سینه گرید ۳ به دلیل تفاوت زیاد با سلولهای طبیعی، تهاجمیتر است و معمولاً نیازمند درمان ترکیبی قویتر است. اگر میخواهید بدانید سرطان سینه چیست و اطلاعات بیشتری راجب آن کسب کنید، این مقاله را از سایت ما مطالعه کنید.
ویژگیهای سرطان سینه گرید ۳
سلولهای تومور گرید ۳ دارای ویژگیهای زیر هستند:
- تفاوت زیاد با سلولهای طبیعی: هستههای سلولی بزرگ و نامنظم، تقسیم سریع و افزایش میزان تکثیر سلولی.
- رشد تهاجمی: احتمال بالای نفوذ به بافتهای مجاور و گرههای لنفاوی.
- ریسک بالای متاستاز: امکان انتشار به دیگر اعضای بدن، به ویژه استخوان، کبد و ریهها.
این ویژگیها باعث میشود که تشخیص زودهنگام و درمان سریع اهمیت ویژهای داشته باشد.
عوامل خطر
عوامل متعددی ممکن است خطر ابتلا به سرطان سینه گرید ۳ را افزایش دهند:
- سن و جنسیت: بیشترین شایع بودن در زنان بالای ۴۰ سال.
- ژنتیک: جهش در ژنهای BRCA1 و BRCA2 احتمال ابتلا به انواع تهاجمی سرطان سینه را افزایش میدهد.
- سابقه خانوادگی: ابتلای مادر، خواهر یا دختر به سرطان سینه.
- هورمونها: مصرف طولانی مدت هورمونهای جایگزین یا شروع قاعدگی زودهنگام و یائسگی دیرهنگام.
- سبک زندگی: چاقی، کم تحرکی و رژیم غذایی نامناسب میتواند ریسک را افزایش دهد.
با این حال، گرید ۳ بیشتر به خصوصیات سلولها و سرعت رشد آنها مرتبط است تا فقط عوامل خطر محیطی یا ژنتیکی.
تشخیص سرطان سینه گرید ۳
تشخیص دقیق سرطان سینه گرید ۳ شامل مراحل زیر است:
- معاینه بالینی: بررسی تودههای مشکوک در پستان و گرههای لنفاوی.
- تصویربرداری: ماموگرافی، سونوگرافی و MRI برای تشخیص اندازه و موقعیت تومور.
- بیوپسی: نمونهبرداری از بافت پستان برای تعیین نوع سلول و گرید.
- آزمایشهای تکمیلی: بررسی وضعیت گیرندههای هورمونی (ER، PR) و HER2 برای تصمیمگیری در درمان هدفمند.
در بیوپسی، گرید ۳ با مشاهده سلولهای غیرطبیعی و سرعت بالای تقسیم مشخص میشود.
درمان سرطان سینه گرید ۳
درمان سرطان سینه گرید ۳ معمولاً ترکیبی و چندمرحلهای است، زیرا سلولها تهاجمی هستند:
- جراحی: شامل ماستکتومی (برداشتن کامل پستان) یا لامپکتومی (برداشتن تومور با حفظ بخشی از پستان) و نمونهبرداری از گرههای لنفاوی.
- شیمیدرمانی: برای کاهش احتمال بازگشت سرطان و کنترل سلولهای سرطانی پخش شده. گرید ۳ معمولاً نیازمند شیمیدرمانی پیش از جراحی (Neoadjuvant) یا پس از آن است.
- هورموندرمانی: اگر تومور گیرنده هورمونی مثبت باشد، داروهایی مثل تاموکسیفن یا مهارکنندههای آروماتاز استفاده میشوند.
- درمان هدفمند: در صورت مثبت بودن HER2، داروهای هدفمند مانند تراستوزوماب کاربرد دارند.
- رادیوتراپی: معمولاً پس از جراحی برای کاهش احتمال بازگشت سرطان، به ویژه در بیماران با تومور بزرگ یا درگیری گرههای لنفاوی.
درمان موفق نیازمند برنامهریزی شخصی و هماهنگی تیمی از انکولوژیست، جراح و رادیولوژیست است.
۱. نقش ژنتیک و تستهای مولکولی
علاوه بر ژنهای BRCA1 و BRCA2، جهشهای ژنتیکی دیگری نیز با سرطان سینه تهاجمی مرتبط هستند. تستهای مولکولی میتوانند مشخص کنند که آیا بیمار در معرض خطر بازگشت سرطان یا متاستاز قرار دارد یا خیر. این تستها شامل بررسی بیان ژنها و پروتئینهای خاص تومور است که میتواند در انتخاب شیمیدرمانی یا درمان هدفمند نقش داشته باشد.
۲. عوامل زیستمحیطی و سبک زندگی
تحقیقات نشان دادهاند که سبک زندگی سالم میتواند ریسک پیشرفت سرطان و بازگشت آن را کاهش دهد. عواملی مانند فعالیت بدنی منظم، مصرف میوه و سبزیجات، کاهش مصرف چربیهای اشباع و کنترل وزن اهمیت زیادی دارند. علاوه بر آن، ترک سیگار و محدود کردن مصرف الکل میتواند تاثیر مثبتی در پیشآگهی بیمار داشته باشد.
۳. اهمیت پایش بعد از درمان
پس از اتمام درمان، پایش منظم اهمیت زیادی دارد. این پایش شامل معاینات بالینی، ماموگرافی سالانه و در صورت نیاز MRI است. هدف این است که هرگونه عود سرطان یا بروز عوارض جانبی درمان در مراحل اولیه شناسایی شود و اقدامات لازم سریع انجام گردد.
۴. تأثیر روانی و حمایتهای اجتماعی
تشخیص سرطان گرید ۳ میتواند باعث اضطراب و افسردگی شود. دریافت حمایت روانشناختی، گروههای حمایتی و مشاوره میتواند به کاهش استرس و افزایش کیفیت زندگی کمک کند. همچنین حمایت خانواده و دوستان نقش مهمی در ادامه روند درمان و رعایت توصیههای پزشکی دارد.
۵. تحقیقات و درمانهای نوین
در حال حاضر پژوهشهای زیادی روی داروهای هدفمند، ایمونوتراپی و روشهای ژنتیکی برای کنترل سرطان سینه گرید ۳ در حال انجام است. این درمانها میتوانند در آینده گزینههای درمانی مؤثرتری نسبت به روشهای سنتی ارائه دهند و میزان بازگشت بیماری را کاهش دهند. برای کسب اطلاعات بیشتر راجب درجه بندی سرطان سینه، مطلب مربوطه از سایت ما را بخوانید.
پیشآگهی و نکات پایانی سرطان سینه
سرطان سینه گرید ۳ نسبت به گریدهای پایینتر تهاجمیتر است و احتمال متاستاز بیشتری دارد، اما پیشرفتهای پزشکی، تشخیص زودهنگام و درمان ترکیبی، نتایج امیدوارکنندهای ارائه کردهاند. پیشآگهی به عواملی مانند اندازه تومور، وضعیت گرههای لنفاوی، وضعیت گیرندههای هورمونی و پاسخ به درمان بستگی دارد. معاینات دورهای، ماموگرافی منظم و توجه به تغییرات پستان، کلید پیشگیری و تشخیص زودهنگام است. در این مقاله از سایت بیمارستان یثربی در مورد گرید سوم سرطان سینه توضیح دادیم. امیدواریم این مطلب برای شما مفید واقع شده باشد.
